Problematyka parazytologiczna, ze względu na swoje wartości poznawcze oraz sanitarne i ekonomiczne znaczenie pasożytów znajduje od dawna zainteresowanie w kręgu przedstawicieli wielu dyscyplin biologicznych, medycznych i weterynaryjnych. Niniejszy wykład monograficzny stanowi nowoczesne ujęcie zagadnień taksonomicznych i ekologicznych z zakresu parazytologii. Dostarcza wiedzy o naturze pasożytów i funkcjonowaniu układów: pasożyt-żywiciel. Uwzględnia i porządkuje najnowsze zdobycze wiedzy z następujących dziedzin: zoologii, parazytologii i epidemiologii.
Zoologowie znajdą w nim parazytologiczny punkt widzenia świata zwierząt, medycy natomiast biologiczny punkt widzenia zagadnień medycznych.

Celem niniejszego wykładu monograficznego jest przybliżenie słuchaczom tematyki związanej z największymi epidemiami świata - od średniowiecznej dżumy przez czarną ospę i tyfus, do  współczesnych epidemii tj. ptasia grypa, AIDS, SARS czy ebola. Ukazuje ich historię, przebieg, próby opanowania oraz wpływ epidemii na przemiany społeczne, kulturowe, religijne i polityczne na przestrzeni dziejów.

Pogłębienie wiedzy na temat dawnych i współczesnych patogenów zagrażających ludzkości pozwoli Słuchaczom  zrozumieć społeczne mechanizmy manipulacyjne wykorzystywane w chwili wybuchu epidemii. 

Podstawowym celem modułu jest zapoznanie studentów z zagrożeniami dotyczącymi ryzyka nabycia zoonoz - chorób odzwierzęcych wywoływanych w warunkach ekosystemów leśnych przez patogenne mikroorganizmy (wirusy, bakterie i pierwotniaki wywołujące infekcje) oraz makro-pasożyty (nicienie, tasiemce i przywry będące czynnikami parazytoz).
Te naturalne zagrożenia funkcjonują w zmiennych układach biocenotycznych, które są specyficznym składem dziko żyjących rezerwuarowych gatunków żywicielskich oraz wektorów decydujących o częstości i rozprzestrzenianiu się zachorowań w ekosystemach. 

Osoby prowadzące edukację przyrodniczo-leśną, podobnie jak pracownicy leśni realizujący m.in.  gospodarkę łowiecką, należą do grup wysokiego ryzyka nabycia tych jednostek chorobowych. Badania epidemiologiczne pokazują, że na terenie Europy narasta zagrożenie związane z chorobami transmisyjnymi przenoszonymi przez krwiopijne stawonogi, w szczególności kleszcze, będące biologicznymi wektorami dla różnorodnych grup patogenów.

W ramach modułu zaprezentowane zostaną: 

  • uwarunkowania środowiskowe determinujące występowanie najważniejszych zoonoz związanych z obszarami leśnymi, 
  • sposoby oszacowania stopnia ryzyka ich nabycia w warunkach konkretnego ekosystemu, 
  • typowe objawy chorobowe u człowieka i zwierząt domowych,
  • metody leczenia i profilaktyki. 

Cele przedmiotu zostaną osiągnięte poprzez pozyskanie wiedzy na temat:

  • najczęstszych chorób odzwierzęcych (zoonoz) występujących w warunkach ekosystemów leśnych; zwłaszcza transmisyjnych przenoszonych przy udziale krwiopijnych wektorów (m.in. kleszczy),
  • adaptacji morfologicznych i fizjologicznych wybranych grup ekto- i endo-pasożytów umożliwiających określony sposób pasożytowania, dyspersji oraz przenoszenia chorobotwórczych organizmów,
  • mechanizmów decydujących o krążeniu patogenicznych mikroorganizmów/pasożytów w określonych układach biocenotycznych,
  • sposobów rozpoznawania tych zagrożeń oraz zachowań, które je nasilają, 
  • powstawania i szerzenia się nowych jednostek chorobowych w efekcie postępującej antropopresji,
  • zagrożeń związanych ze wzrostem liczebności i wkraczaniem dzikich zwierząt łownych (lis, borsuk, dzik) w obręb miast oraz oddziaływaniem gatunków inwazyjnych (m.in. jenot, norka amerykańska, szop pracz).

Celem kursu jest:

  • przekazanie studentom wiedzy o ogólnych mechanizmach kształtujących bioróżnorodność organizmów na przykładzie różnorodności pierwotniaków i zwierząt (Metazoa)
  • przekazanie studentom wiedzy o współczesnych koncepcjach historii ewolucyjnej głównych kładów zwierzęcych w świetle rezultatów filogenetyki molekularnej i kladystyki morfologicznej
  • przedstawienie studentom planów budowy oraz wiedzy o biologii i ewolucji zwierząt, które tworzą obecnie lub tworzyły w przeszłości bioróżnorodność Ziemi
  • charakterystyka zwierzęcych organizmów modelowych wykorzystywanych w bioinformatyce na tle bioróżnorodności grup taksonomicznych, do których są zaliczane; implikacje dla wiarygodności uogólnień teoretycznych wynikające z prawidłowej rekonstrukcji powiązań ewolucyjnych pomiędzy zwierzęcymi organizmami modelowymi